اقلیم کردستان در نقطه‌عطف تاریخی؛ بازسازی اعتماد یا مواجهه با تهدید؟!

عماد احمد

برخی مراحل در حیات ملت‌ها وجود دارند که تنها بخشی از تاریخ به شمار نمی‌روند، بلکه همان لحظاتی هستند که مسیر آینده را تعیین می‌کنند. در چنین لحظاتی، رویدادها مهم هستند اما تصمیمات، سرنوشت‌سازند؛ قدرت تأثیرگذار است، اما اعتماد، شالوده و اساس هر قدرتی است. تاریخ به وضوح ثابت کرده است که هیچ کیانی تنها به واسطه مرزها، ثروت یا قدرت نظامی پایدار نمی‌ماند؛ آنچه دولت‌ها و ملت‌هایشان را حفظ کرده، اعتماد میان شهروند، نهادها و حاکمیت بوده است. هنگامی که این پیوند بگسلد، فروپاشی از درون آغاز می‌شود، پیش از آنکه خطر بیرونی آشکار گردد.

اقلیم کردستان امروز در یکی از حساس‌ترین مراحل تاریخ خود قرار دارد. آنچه پیش روی ماست، تنها یک بحران سیاسی، اقتصادی یا اداری نیست، بلکه بحران اعتماد است. اگر اعتماد ضعیف باشد، بهترین قوانین نیز کارایی خود را از دست می‌دهند، نهادها بی‌روح می‌شوند و شهروند احساس مشارکت ملی نخواهد کرد؛ اما اگر اعتماد بازسازی شود، حتی بحران‌های بزرگ نیز می‌توانند به فرصتی برای اصلاحات تبدیل شوند.

گه داشته‌اند. در مقابل، حاکمیت‌هایی که اعتماد را از دست داده‌اند، هرچند از ثروت و قدرت فراوانی برخوردار بوده‌اند، رفته‌رفته از درون تضعیف شده و توان ایستادگی‌شان کاهش یافته است.

دانایان می‌گویند: «تاریخ رویدادها را تکرار می‌کند؛ بار اول به صورت تراژدی و دگربار در قالب کمدی!»اما پشت این گفتار، حقیقتی ژرف نهفته است: بیشتر ملت‌ها پیش از آنکه در میدان جنگ شکست بخورند، در میدانِ اعتماد فرو می‌ریزند. هنگامی که شهروند باور خود را به عدالت، برابری و مسئولیت‌پذیری از دست می‌دهد، هیچ قدرتی نمی‌تواند آن شکاف را پر کند.

از این رو، وظیفه نیروهای سیاسی اقلیم، به‌ویژه اتحادیه میهنی کردستان، حزب دمکرات کردستان(پارتی) و نسل نو (نەوەی نوێ)، تنها مدیریت منازعات سیاسی نیست، بلکه محافظت از کیان اقلیم و تجدید اعتماد عمومی است. این هدف با شعار و سخنرانی به دست نمی‌آید، بلکه از طریق حاکمیت قانون، نهادهای قدرتمند، شفافیت، عدالت، توزیع عادلانه قدرت و ثروت، و قرار دادن منافع ملی فراتر از هر مصلحت دیگری محقق می‌شود. اقلیم کردستان نیازمند یک پیمان ملی جدید است؛ پیمانی که پایه‌ای برای بقای این کیان باشد، نه راهکاری موقت برای بحران‌ها.

امروز دو راه پیش روی نیروهای سیاسی اقلیم کردستان گشوده شده است: نخست، تداوم بخشیدن به اختلافات، چنددستگی و تضعیف نهادها؛ راهی که فرجام آن بزرگ‌تر شدن بحران است. دوم، برگزیدن اعتماد، مشارکت ملی، اصلاحات و پایه‌گذاری حاکمیتِ نهادمحور؛ راهی که می‌تواند اقلیم را از مرحله دفاعی به مرحله توسعه و پیشرفت سوق دهد.

تاریخ به جای هیچ‌کس تصمیم نمی‌گیرد، بلکه تصمیمات امروز ما، سرنوشت فردایمان را رقم می‌زند. پرسش این نیست که اقلیم کردستان چگونه از این بحران عبور کند؛ پرسش واقعی این است که آیا نیروهای سیاسی، شجاعتِ انتخاب «اعتماد» را دارند؟ چرا که هر کیانی اعتمادِ شهروندان خود را از دست بدهد، رفته‌رفته پایه‌های خود را از دست داده، از درون تهی می‌شود و ناگهان فرو می‌پاشد!.

یقیناً، در هر چرخش و نقطه عطف تاریخی، آنچه باقی می‌ماند نه تعداد سلاح‌هاست، نه بلندای قلعه‌ها و نه طول عمر قدرت‌ها؛ آنچه باقی می‌ماند، همان اعتمادی است که یک ملت میان خود و نهادهایش خلق کرده است. اقلیم کردستان امروز میان بیم و امید (اعتماد و خطر) ایستاده است؛ انتخابی که امروز رقم می‌خورد، تنها سرنوشت این مرحله را تعیین نمی‌کند، بلکه بخشی از تاریخ نسل‌های آینده را نیز ترسیم کرده و خواهد نوشت.

PUKMEDIA