روز ملی گورهای دست‌جمعی؛ راوی وحشیانه‌ترین جنایات

ویژه

یک گور دست‌جمعی در عراق

 ۱۶ می هر سال در عراق به عنوان «روز ملی گورهای دست‌جمعی» نام‌گذاری شده است. در همین راستا، یکی از مقامات بنیاد شهید عراق اعلام کرد که فرآیند تفحص و گشودن این گورها با چالش‌های انسانی و کمبود بودجه مواجه است.

هیئت وزیران عراق در سال ۲۰۰۷، روز ۱۶ می را به عنوان روز ملی گورهای دست‌جمعی تعیین کرد. در این روز، عراقی‌ها یادآور تلخ‌ترین و دردناک‌ترین برهه از تاریخ کشورشان می‌شوند؛ گورهای دست‌جمعی قربانیانی که هنوز جزئیات کامل آن‌ها فاش نشده و به رازی تبدیل شده است که تنها عاملان این جنایات یا نجات‌یافتگان معجزه‌آسا از میان صدها قربانی، از آن باخبرند.

«ضرغام آل محمود»، از مقامات بنیاد شهید عراق، در گفتگو با وب‌سایت رسمی اتحادیه میهنی کردستان (PUKMEDIA) درباره علت نام‌گذاری این روز گفت: «تعیین این روز از سوی هیئت وزیران، به زمان کشف اولین گور دست‌جمعی پس از سقوط رژیم بعث در منطقه "المحاویل" در استان بابل بازمی‌گردد».

عراق بر اساس قانون اصلاح‌شده شماره ۵ سال ۲۰۰۶ (قانون حفاظت از گورهای دست‌جمعی) با پرونده کشف و تفحص این گورها برخورد می‌کند. مسئولیت پیگیری این پرونده به بنیاد فدرال شهید واگذار شده است که این مأموریت را با هماهنگی سازمان‌های پزشکی قانونی، اداره گورهای دست‌جمعی بنیاد شهید و با همکاری سازمان بین‌المللی مفقودین (ICMP) انجام می‌دهد.

آل محمود در خصوص آمار گورهای تفحص‌شده اظهار داشت: «تاکنون ۳۱۴ گور دست‌جمعی گشوده شده است که ۱۶۰ گور متعلق به دوران رژیم منحل‌شده بعث و ۱۵۴ گور دیگر متعلق به قربانیان تروریسم و حملات کورکورانه گروه‌های تروریستی است».

وی افزود: «هنوز ۸۱ گور دست‌جمعی دیگر باقی مانده که تفحص نشده‌اند؛ به عنوان مثال، در منطقه "تل شیخه" در بیابان سماوه، حدود ۱۰ گور دست‌جمعی وجود دارد اما تاکنون تنها سه گور از آن‌ها گشوده شده است».

این مقام بنیاد شهید عراق در تشریح موانع موجود گفت: «ما با مشکلات متعددی روبرو هستیم؛ از جمله کمبود کادر متخصص و آموزش‌دیده در این حوزه و همچنین محدودیت‌های مالی. اداره گورهای دست‌جمعی طبق ماده ۱۷ قانون شماره ۵ سال ۲۰۰۶، بخش عمده‌ای از فعالیت‌های خود را بر کمک‌های بین‌المللی استوار کرده است».

درخواست فراکسیون اتحادیه میهنی برای تسریع در تفحص گورهای قربانیان انفال

«سروه محمد رشید»، نماینده پارلمان عراق از فراکسیون اتحادیه میهنی کردستان، در تاریخ ۸ آوریل ۲۰۲۵ اعلام کرد: «در جریان دیدار با محمد شیاع السودانی، نخست‌وزیر عراق، درخواست کتبی خود را برای تسریع در گشودن گورهای دست‌جمعی متعلق به قربانیان عملیات انفال تقدیم وی کردم».
این نماینده افزود: «نخست‌وزیر عراق موافقت خود را با تفحص این گورها در سریع‌ترین زمان ممکن اعلام کرد و دستورات لازم را به بنیاد شهید عراق ابلاغ نمود تا اقدامات اجرایی برای بیرون آوردن پیکر پاک قربانیان باقی‌مانده انفال آغاز شود.»

PUKMEDIA