Îro 14 sal li ser Şoreşa Rojavayê Kurdistanê derbaz dibin

Medya

Dîmenek ji şervanên jin

Şoreşa 19ê Tîrmehê, yan jî Şoreşa Rojavayê Kurdistanê; serhildana siyasî û leşkerî ye ku di 19ê Tîrmeha 2012.an de li deverên bakur û bakur-rojhilatê Sûriyê û Rojavayê Kurdistanê dest pê kir ku wê yekê rê li ber damezrandina Rêveberiya Xweser ya Demokratîk ya Bakur û Rojhilatê Sûriyê vekir.

*Şoreşa Rojava hêla Sêyemîn  di tekoşîna xwe de hilbijart

Şoreş ne bûyereke xweber bû; berevajî wê, ew berhema mîrateyeke berhevkirî ya têkoşîna tevgera siyasî ya Kurd ya bi dehsalan li dijî siyasetên marjînalîzekirinê bû û bi destpêkirina serhildana gelêrî ya Sûriyê di Adara 2011.an de, Kurdên li bakurê Sûriyê "Hêla Sêyem" ji bo xwe bijartin.

Hêla Sêyemîn çiye?

Hêla Sêyemîn ne alîgiriya rejîma Sûriyê û ne jî ya grûpên çekdar yên opozisyona Sûriyê eye, li şûna wê bal kişandin ser birêxistinkirina civakê ji hundir û parastina herêmên xwe.

*Çirûska destpêkê ya Şoreşa Rojava li Kobaniyê roja 19ê Tîrmeha 2012.an dest pêkir

Çîrûska destpêkê ya şoreşê di 19ê Tîrmeha 2012an de li bajarê Kobaniyê hate vêxistin,piştî vekişîna hêzên rejîma Sûriyê ber bi bajarên mezin ve, akinciyên herêmê û komîteyên gel bi bê şer û pevçûnên mezin û xwînî, navendên hikûmetê û avahiyên Partiya Beisê kontrol kirin.

Piştre kontrol bi lez berfireh bû û bajarên Efrîn, Amûdê, Dirbêsiyê, Dêrik û Qamîişloyê jî di nav xwe de girt ku jiyana giştî bi riya avakirina "komînan" (civatên herêmî yên biçûk) û Rêveberiya Xweser ya saziyên xizmetguzariyê hate birêxistinkirin.

*Şoreşa Jinan û pêkhateyên cûr bi cûr

Şoreşa Rojava di asta navneteweyî de wekî "Şoreşa Jinan" hate pênasekirin,jinan Yekîneyên Parastina Jinan (YPJ) ava kirin, ku bi biryardarî li eniyên pêş şer kirin;Rêveberiya Xweser ji bo hemî erk û peywirên birêveberî û siyasî pergala hevserokatiyê bi cih anî,wekî din, şoreş ji karakterê xwe yê destpêkê yê bi tevahî Kurd veguherî projeyeke neteweyî ya berfireh.

Civakên cihêreng yên herêmê di nav de Ereb, Suryanî, Asûrî, Ermenî û Tirkmen ku hemî beşdarî avahiyên siyasî û leşkerî bûn.

* Qonaxên Sereke yên Leşkerî û Zehmetî

Projeya siyasî û leşkerî ya Rojava bi zehmetiyên hebûnî û êrîşên dijwar yên ji gelek aliyan ve re rû bi rû ma:

*Şerê Kobaniyê (2014–2015): DAIŞê bajar dorpêç kir; lê belê, berxwedana dijwar ya Yekîneyên Parastina Gel û Jinan (YPG/YPJ), ku bi piştgiriya esmanî ya Hevpeymaniya Navneteweyî ve dihat piştgirîkirin, rêxistina DAIŞê bi paş de xist û destpêka hilweşîna wê ya herêmî nîşan da.

*Avakirina Hêzên Sûriye Demokratîk (HSD): Wekî hevpeymaniyeke leşkerî ku ji şervanên Kurd, Ereb û Xiristiyan pêk tê hat damezrandin, ew bû hevkarê sereke yê civaka navneteweyî di şerê li dijî terorê de.

*Operasyonên Leşkerî yên Turkiyê: Herêm bi operasyonên leşkerî yên rasterast re rû bi rû ma ku di encamê de komên ku ji hêla Turkiyê ve têne piştgirîkirin; deverên wekî Efrîn (2018), Serêkaniyê û Til Ebyadê (2019) dagîr kirin.

5-Encamên Şoreşê û Veguherîna Dîrokî (2025–2026)an.

Piştî pêşketinên siyasî yên aloz  di nav de hilweşîna rêjîma Sûriyê ya kevin li Şamê û çêbûna hikûmeteke veguhêz - projeya Şoreşa Rojava derbazî qonaxeke nû bû, piştî çend peymanan ku negihan serî; dawiyê pêvajoya entegrasyonê bi saya Peymana 29ê Çileyê ku di navbera Serokê Veguhêz yê Sûriyê Ehmed El Şereh û Fermandarê Giştî yê Hêzên Sûriye Demokratîk (HSD) Mezlûm Ebdî de dest pê kir û ber bi aramiya siyasî ya berfireh ve çû;li ser bingeha peymanên neteweyî yên nû, Hêzên Sûriye Demokratîk (HSD) û Rêveberiya Xweser li hev kirin ku bi fermî tevlî li Artêşa Sûriyê û saziyên dewleta Sûriyê ya navendî û piralî bibin;bi vî awayî bi bandor salên şerê çekdarî bi dawî bûn, Biryarnameya El Şereh ya 13.an der ket ku beşek ji mafê Kurdan li wan vegerand,bi vî awayî Kurd ji şerê çekdarî, niha berê xwe dane qada siyasî û di nava Civata Gel ya Sûriyê de niha şerê parastina hebûn û nasnameya xwe dikin.

PUKMEDIA