‎خەڵک و حزب و حاکمییەت

PUKMEDIA

ئەرسەلان مەحمود

ئەرسەلان مەحمود

‎لەنێوان کەمینەی چەوسێنەرو زۆرینەی سەرکوتکەردا زەواجێک هەیە نەپساوە، جۆرە دابڕانێک لەم دوو دونیا بینییەدا گەر هەبێ تەنها زمان و زەمینەو فۆڕمە، دوو ڕێگەن بەڵام یەک ئامانجن، دوو خەسڵەتن بەڵام یەک ئەنجام و دەرئەنجامن، ستەمکار دواجار بەهەر زمانێک بدوێ، لەهەر ژێنگەو بەرگێکدابێ هەر ستەمکارە، تراژیدیا چەوساندنەوەو سەرکوتگەرییەکە نیە، نەخوێندنەوەو نەناسینەوەو تێنەگەیشتنە لەم حەقیقەتە.

‎دوێنێ سەددام و ڕژێمەکەی بەزمان و زەمینەی عروبە لەفۆڕمی کەمینەی نەتەوەیی و مەزهەبی دا، گەلانی عیراق و ناوچەکەی دەچەوساندەوەو فاشییەتیشی بەئیشتراکییەت بەخەڵك دەفرۆشتەوە، ئەمڕۆ پۆپۆلیزمی خێڵگەرایی لەفۆڕمی کوردبوون و زەمینەی کوردایەتی موزەییەف و بەزمانی زۆرینەی کارتۆنی، دەنگەکان سەرکوت دەکات و جیابینییەکان دەمژێ و ڕەنگەکان لەبۆتەی تاکڕەهەندیدا بەدیموکراسیەت ئەکڕێتەوە لەخەڵک.

‎ئەو بەعسی و سەددامیانەی لەپرۆسەی ئازادی عیراقدا نەکوژان، یەکیەکەیان ئەوەتا لەهەولێر، لەناو ئەوپەری ئارامی و سەلامەتی گیانی و ژیانیدا دەمرن، ئەمە ئەو ڕاستیەیە دەیانساڵە دژو دوژمنانی کوردو دوکانە بۆرە حزبییەکانی کەتافی کوردایەتی و بژاردە دەمەوەرە بێ پرەنسیپەکان و ئۆپۆزسیۆنی مشەخۆر، ناهێڵن خەڵکی لێی تێبگەن.

‎مرۆڤی کورد تا لەڕەگەوە نەتوانێ لەدۆخی خۆی تێبگات، ناتوانێ لەخوێندنەوەو ناسینەوەو خود نووسینەوەی ئەوانیتر تێبگات، ئەمە گرفتە هەرە گەورەکەی بژاردە جیاکانی کوردە بێگومان بەپێکهاتە نەتەوەییە کوردستانییەکانیشیەوە.

‎ مرۆڤ ئەگەر لەهەر دۆخێکدا هەست بەوە نەکات چییەو کێیەو ئامانجەکانی چین، یان بوون و مان و ژیانی بەچییەوە بەندەو دەوێ، مرۆڤێکە تاک و تەریک، ئەوەی ڕزگاری دەکات، خۆدۆزینەوەو خۆناسکردنەوەو هەبوونی مافی یەکسانە بەفەرهەنگ، بەدەستورو بەیاسا، نەک ڕستکراوی ژێر سایەو سێبەری قۆنتەراچی و قومارچییەتی فاشیست و ڕەفتار فاشی.

‎هیچ نەتەوەو میللەتێک ناتوانێ مەزن بێ، ئەگەر کارەکتەرو هێزی مەزنی جڤاکی و سیاسی لەخۆیدا بونیاد نەنابێت، خۆجوینەوەو خۆوێنا کردنەوەی کوێرانە لەڕەگ و ڕێشاڵەوە وێڕانی دەکات، هەر وەک چۆن هیچ جۆرە دیموکراسییەتێکیش ناتوانێ سەلارو سەلامەت و تەمەن درێژ بمێنێتەوە، ئەگەر ماف و ئازادییەکانی بەفەرهەنگ، بەیاساو ڕێسا پەسندو قبوڵ نەکردبێ.

‎بچوکترین کەمینەی سەر زەوی تاکە کەسە، تاک کاڵایە نەک ئاڵا لەزۆرینەی سەرکوتکەردا کارتۆنە نەک کارەکتەر، ئەو حزب و هێزو لایەنە سیاسیانەی یەکە پێکهێنەرەکەیان خێزان یان خێڵە، مافی بیرکردنەوەو بڕیاردان تیایاندا تاک نییە یەکەی دەستەجەمعییە، لەیەکەی دەستەجەمعیدا تاک چپێگەو ڕۆڵێکی لەپێکهاتەو بونیادناندا نیە، ئەوەی بیردەکاتەوەو بڕیاردەر ئەدا سەرۆک خێڵە.

‎ئەو حزب و لایەنە سیاسیانەی ماف و ئازادییە تاکە کەسییەکان لەژێر هەر ناوێکدا چ لەخۆدا یان بەدەرەوەی خۆدا زەوت دەکەن، چەوسێنەرو سەرکوتکارن، هیچ چەوسێنەرو سەرکوتگەرێکێش نییە دادپەروەربێ و بتوانێ پارێزگاری لەماف و ئازادی پێکهاتە نەتەوەیی و بژاردە جیاکانی وەک ڕۆشنبیران، نووسەران، هونەرمەندان، لاوان و ژنان و مامۆستایان و پیشەگەران و ئەوانی تر بکات.

‎ئەرکی ڕاستەقینەی حزبی ڕاستەقینە ڕەخساندنی زەمینەی ماف و ئازادی پێکهاتە نەتەوەیی و بژاردە جیاکانی ترە، ڕەگی نەتەوەیی و بەهای پیشەگەری خۆناسینەوەیە لەخۆدا.

‎بەعس خوێنی نەتەوەکان و وزەی پیشەگەرو بژاردە جیاکانی دەمژی، بەڵام سەرئەنجام نەیتوانی وشکیان بکاتەوە لەخۆیان و لەخۆیدا، ئەو حزبەی ئەمڕۆ بیەوێ لەچاوی دونیادا وەک کەرەستەی جوانکاری بەکاریان ببات، بای وادە دەیبات، ئەمە خۆکوژییەکە.

‎دیموکراسییەت ئەوەیە مافی ئەوانی تری تێدا سەرکوت نەکرێ، نەک گەمارۆدانی ئەوانی تر لەژێرباڵ و هەیمەنەو هەژموونی خۆدا، دیموکراسی بەهێز کردنی توانای هەر تاک و بژاردەو پێکهاتەیەکە بۆ بەشداریکردن لەدیالۆگ و گەشەپێدانی ژیانی کۆمەڵایەتیدا، نەک گۆشەگیر کردنیان لەسوچی قەناعەتی حزبێکی دیاریکراودا، زۆرینەو دەسەڵات لەدیموکراسیدا خەڵکە نەک حزب و حاکمییەت.

PUKMEDIA